OPIEKA ZDROWOTNA

Jeleniowate w hodowli fermowej mają bardzo dobrą opinię zdrowotną. Dla porównania - z 31 dobrze rozpoznanych chorób, 27 występuje u owiec, 19 u bydła, 12 u świń a tylko 7 u jeleni. Podstawowym zabiegiem jest odrobaczanie, które przeprowadza się najczęściej wczesną jesienią oraz w razie potrzeby wiosną, przed wyjściem na pastwisko (wskazane przeprowadzanie kontrolnych badań kału na obecność larw pasożytów). Generalnie młodzież wymaga częstszego odrobaczania, z uwagi na stosunkowo późne nabywanie odporności (do 2 lat). Głównym problemem są nicienie płucne, żołądkowo-jelitowe oraz gzy. Leki podaje się w paszy lub, przy wykorzystaniu zagrody manipulacyjnej, iniekcyjnie oraz poprzez polanie po grzbiecie (pour-on). Drugim ważnym elementem w profilaktyce jest odpowiedni poziom mikro - i makroelementów w dziennej dawce pokarmowej. Niedobory ujawniać się mogą szczególnie wiosną, a najczęstszą przyczyną problemów jest brak selenu, miedzi, magnezu. Niedobory trudno i długo się leczy, dlatego ważna jest odpowiednia profilaktyka. Inne klasyczne choroby przeżuwaczy są możliwe, lecz zdarzają się raczej rzadko. Profilaktyka nabiera tu szczególnego znaczenia, gdyż nie tyle kłopoty sprawia leczenie tych zwierząt (przy właściwym urządzeniu fermy), co samo rozpoznanie choroby. Instynkt dzikiego zwierzęcia jest na tyle silny, że jeleniowate do ostatniej chwili starają się nie okazywać swojej słabości (choroby). Trzeba dużego doświadczenia, by rozpoznać problem na tyle wcześnie, by leczenie dało efekt. Dodatkowym elementem obniżającym skuteczność procesu leczenia jest towarzyszący mu stres spowodowany koniecznością wielokrotnego kontaktu z człowiekiem, izolacją itp.

Oprócz chorób przyczyną kłopotów mogą być wszelkiego rodzaju urazy mechaniczne ciała, poczynając od uszkodzeń kończyn, obtarć i skaleczeń, uszkodzeń możdżeni i uduszeń do skręceń karku włącznie. Jednak tu najczęściej przyczyna tkwi w błędach popełnianych przy obsłudze, złych rozwiązaniach technicznych fermy (złe lub źle wykonane ogrodzenia, korytarze przepędowe, zagroda manipulacyjna itp.) lub zazwyczaj w obu czynnikach razem.

Statystycznie rzecz ujmując, przyczyną upadków są: w 34 - 47% choroby, 11 - 19% zdarzenia losowe, 29% problemy porodowe, 4 - 8% inne, 26% to przyczyny nierozpoznane.